Home/Thế Giới/Những cú sốc tháng 10 trong các kỳ bầu cử Tổng thống Mỹ
Thế GiớiVideo

Những cú sốc tháng 10 trong các kỳ bầu cử Tổng thống Mỹ

“Cú sốc tháng 10”, là một thuật ngữ được giới chính trị Hoa Kỳ sử dụng, đã trở nên vô cùng quen thuộc đối với ngoại giới, những người quan tâm các cuộc bầu cử Tổng thống của nước này. Đó là một vụ việc nào đó được cố tình sắp đặt, hoặc xảy đến một cách ngẫu nhiên trong năm có cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, nhằm gây ảnh hưởng, thậm chí là lật ngược kết quả của cuộc bầu cử đó.

Theo thông lệ được Quốc hội Mỹ thông qua từ thế kỷ 19, ngày bầu cử được ấn định vào ngày thứ Ba đầu tiên của tháng 11, do đó tháng 10 trở thành khoảng thời gian thích hợp nhất để các ứng viên tung ra những món “đòn quyết định”, để thuyết phục các cử tri còn đang dao động, cũng như để đối thủ “ngấm đòn” trực tiếp.

Trong bối cảnh cuộc đua vào Nhà Trắng ấy, những ứng viên đang là đương kim tổng thống Hoa Kỳ đương nhiên sẽ có nhiều cơ hội tạo nên một cú “October Surprise” nhiều sức “hủy diệt” đối thủ hơn, bởi họ đang có nắm quyền lực và có nhiều tầm ảnh hưởng hơn. Song, cũng không phải không từng có những cú “Bất ngờ tháng 10” thành công đến từ phe thách thức.

Tất nhiên, những “cú bất ngờ tháng 10” không quyết định hoàn toàn tới thành bại của cả một cuộc chạy đua quyền lực ấy, dù sự việc đó có thể có sức ảnh hưởng rất lớn.

Nền tảng của chiến thắng cho ứng viên nào đó vẫn phụ thuộc vào cả một quá trình chiến lược, tuyên truyền, vận động, gặp gỡ và thuyết phục cử tri, đưa ra các giải pháp cho các vấn đề hiện tại của quốc gia, chỉ ra các khiếm khuyết trong lập luận, chính sách của đối thủ, vv, nhằm chứng minh rằng, mình sẽ là người thích hợp nhất để trở thành ông chủ của Tòa Bạch Ốc.

Tuy nhiên, kể từ khi được sử dụng rộng rãi lần đầu vào năm 1980 bởi một nhân vật lão luyện trong chính trường Mỹ, ông William Casey, thuật ngữ “October Surprise” đã, đang và sẽ luôn là một “cú bất ngờ tháng 10” mang đậm phong cách chính trị Mỹ, mà toàn thế giới chờ đợi trong mỗi mùa bầu cử tổng thống.

Tuy nhiên, ngoại giới thường không xem 1980 là thời điểm bắt đầu xuất hiện của những cú “Bất ngờ tháng 10” mà họ cho rằng 1972 là mốc ấn tượng.

Cụ thể, năm 1972 là thời điểm các quan chức ngoại giao Mỹ đã rất mệt mỏi với Hội nghị Paris kéo dài đằng đẵng mà không tìm được điểm đột phá. Ứng viên đối thủ của đương kim Tổng Thống Mỹ Richard Nixon lúc đó là George McGovern.

Ngày 26-10-1972, Cố vấn Quốc phòng của Richard Nixon là Henry Kissinger tuyên bố rằng: “Chúng tôi tin rằng hòa bình đã ở trong tầm tay!”.

Điều này đã tác động tích cực đến kết quả cuối cùng của cuộc đua dành cho Nixon, khi ông tái đắc cử với 60% số phiếu phổ thông.

Đồng thời, tại thời điểm đó, Mcgovern có lẽ đã phạm phải những sai lầm không thể cứu vãn, đúng hơn là Richard Nixon đã tạo nên kỳ tích. Trong bối cảnh thế giới vẫn đang bị chia rẽ bởi Chiến tranh Lạnh, và khi vị thế của nước Mỹ vẫn còn đang bị thách thức dữ dội từ nhiều phía, thì ông Mcgovern lại giảm chi tiêu quốc phòng.  Đề xuất này đã trở thành bức tường cản đường của chiến dịch tranh cử của ông.

Trong cuộc đua giữa đương kim tổng thống Mỹ khi ấy là Jimmy Carter, với ứng viên đảng Cộng hòa, ông Ronald Reagan, cũng có “cú bất ngờ tháng 10”.

Đều lợi dụng vụ việc Iran bắt giữ các con tin Mỹ để phục vụ lợi ích chính trị, Jimmy Carter dự định tiến hành một chiến dịch đột kích giải thoát các con tin ấy, thì bằng những công cụ ngoại giao và tuyên truyền khôn khéo, chiến dịch của ứng viên đảng Cộng Hòa Ronald Reagan lại bảo đảm được rằng, kẻ hiếu chiến và có tham vọng làm bá chủ Trung Đông là Iran sẽ thả các con tin, vào thời điểm ngay sau khi có kết quả bầu cử tổng thống Mỹ. Và sự thực thì những con tin Mỹ đã được thả vào ngày 20-1-1981, sau khi Ronald Reagan đã chính thức giành được tấm vé duy nhất vào Nhà Trắng năm đó.

Cương lĩnh tranh cử của cựu diễn viên Hollywood, ông Reagan là đề cao tính tự do, muốn chính phủ ít can thiệp hơn vào xã hội, có chủ trương hạ thuế suất để kích thích nền kinh tế, được đánh giá cao trong slogan: “Tôi tin vào quyền của các tiểu bang”, và có thể nó cũng là một trong những điểm cộng góp phần tạo nên chiến thắng đó của ông.

Tuy nhiên, như đã được lập luận ở trên, những “cú bất ngờ tháng 10” không hoàn toàn quyết định tới thành bại của cả một cuộc chạy đua quyền lực ấy, nên không thể trông chờ được vào sức ảnh hưởng của nó.

Mặc dù năm 1992, ứng viên đảng Dân chủ Bill Clinton đã đắc cử, sau khi phe Cộng hòa thiệt hại nặng nề bởi những thông tin bị rò rỉ từ vụ Iran – Contra Gate, là vụ Hoa Kỳ bán vũ khí cho quốc gia thù địch Iran, nhưng lời buộc tội ứng viên đảng Cộng hòa George W.Bush bị bắt vì lái xe trong tình trạng say rượu lại chỉ là món đòn quá mờ nhạt để đem đến chiến thắng cho ứng viên đảng Dân chủ Al Gore.

Tháng 10/2008, mẹ của Barack Obama, ứng viên tổng thống da màu đầu tiên trong lịch sử Hoa Kỳ, bị cáo buộc sống như một người nhập cư bất hợp pháp ở Boston, nhưng điều đó cũng không mang lại chiến thắng cho ứng viên đảng Cộng hòa khi ấy là John McCain.

Trong cuộc đua 2020 giữa đương kim tổng thống Donald Trump và ứng viên đảng Dân chủ Joe Biden, cú “bất ngờ tháng 10” đến từ vụ bê bối đình đám của con trai Joe Biden là Hunter Biden, về việc làm ăn bất chính với nhà nước Ukraina và chính quyền Bắc Kinh, cũng như bê bối tình dục, ma túy, vẫn không hề có nguy hại gì tới con đường đến Nhà Trắng của Joe Biden, bởi cuộc bầu cử là vi hiến, và bởi những nỗ lực bao che cho Hunter Biden của phe cánh tả và sự kiểm duyệt cũng như tuyên truyền sai lệch của truyền thông thiên tả.

Tuy nhiên, “bất ngờ tháng 10” năm 2016 có lẽ là cú đánh chí mạng dành cho ứng viên Đảng Dân chủ Hillary Clinton, vì sai phạm nghiêm trọng về việc sử dụng email cá nhân có nguy cơ rò rỉ thông tin mật của quốc gia, mà vị cựu đệ nhất phu nhân này gây ra khi còn giữ chức Ngoại trưởng Hoa Kỳ.

Thưa quý vị và các bạn, Hoa Kỳ đã trải qua 58 mùa bầu cử Tổng thống. Mỗi mùa đều có những tình tiết gay cấn riêng, có dấu ấn và để lại dư vị riêng. Những “cú bất ngờ tháng 10” là công cụ khá hữu hiệu góp phần làm nên chiến thắng trong các cuộc đua vào Nhà Trắng, song không phải lúc nào nó cũng giúp các ứng viên tổng thống đạt được mục đích.

Qua những “bất ngờ tháng 10” ấy, những mảng sáng tối, những bức chân dung về các chính trị gia Mỹ trở nên sinh động hơn, nhiều màu sắc hơn, khiến các mùa bầu cử Mỹ do đó, cũng trở nên gay cấn và thú vị hơn!

 

Biên Tập: Kiên Tấn

One thought on “%1$s”

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *